دسته‌ها
بودجه‌ریزی مشارکتی مشارکت شهروندی

معرفی سازمان غیرانتفاعی PBP

فناوری شهروندی

http://participatorybudgeting.org

پروژه بودجه‌ریزی مشارکتی (PBP) یک سازمان غیر انتفاعی است که به مردم کمک می‌کند تا به صورت جمعی تصمیم‌ بگیرند پول عمومی (public money) چگونه و کجا هزینه شود. این سازمان، در ابتدا فعالیت‌های خود را در کانادا و آمریکا معطوف کرده است. از سال 2009 که این سازمان فعالیت رسمی خود را آغاز کرده است، به دولت‌ها، موسسات عمومی و سازمان‌های زیادی کمک کرده تا پروژه بودجه‌ریزی مشارکتی خود را آغاز و گسترش دهند. تاکنون شهرهای مختلفی مانند نیویورک، تورنتو، کمبریج و … از این سازمان برای آغاز پروژه‌ بودجه‌ریزی مشارکتی کمک گرفته‌اند.

فناوری شهروندی

فناوری شهروندی

فعالیت‌های اصلی این سازمان در سه بخش اصلی خلاصه می‌شود:

فناوری شهروندی

 

دسته‌ها
بودجه‌ریزی مشارکتی مشارکت شهروندی

معرفی پلتفرم بودجه‌ریزی مشارکتی توسعه یافته توسط دانشگاه استنفورد

فناوری شهروندی

http://pbstanford.org

تیم دموکراسی جمع‌سپارانه دانشگاه استنفورد (Stanford Crowdsourced Democracy Team) پلتفرمی را در حوزه‌ی بودجه‌ریزی مشارکتی ایجاد کرده است. این پلتفرم در شهرهای مهم و مختلفی (مانند شهرهای بوستون، شیکاگو، سیاتل،‌ نیویورک و …‌) در آمریکا و کانادا استفاده شده است. این پلتفرم به صورت منبع باز بوده و همه‌ می‌توانند از آن استفاده کنند. به گفته‌ی مدیران تیم، هدف اصلی از ایجاد پلتفرم بودجه‌ریزی مشارکتی، رشد و گسترش همکاری و تصمیم‌گیری‌های جمعی و مشارکتی است. این پلتفرم یک ابزار برای بودجه‌ریزی مشارکتی است که می‌توان در سطوح مختلفی همچون دولت‌، استان‌ها و شهرها از آن استفاده کرد. در ادامه به برخی از ویژگی‌های این پلتفرم اشاره خواهیم کرد.

یکی از تاکیدات این پلتفرم، بحث رای‌گیری است. همچنین می‌توان یک انتخابات را از طریق این پلتفرم به صورت کامل طراحی کرده و مراحل رای‌گیری آن را انجام داد. در تصویر زیر صفحه ایجاد و طراحی انتخابات مشخص شده است.

فناوری شهروندی

همچنین می‌توان ذیل هر انتخابات، پروژه‌های مختلفی را طراحی و منتشر کرد. همچنین میزان بودجه‌ی پیشنهادی در هر پروژه و مکان دقیق آن را نیز می‌توان مشخص کرد. تصویر زیر، طراحی یک پروژه را نشان می‌دهد.

فناوری شهروندی

یکی از امکانات بسیار خوب این پلتفرم، ارائه گزارش‌ها و تحلیل‌های دقیق از وضعیت پروژه‌ها،‌ انتخابات و آراء است. تصویر زیر، تحلیل‌های دقیق از پروژه و وضعیت آراء برای یک پروژه فرضی را به خوبی نشان می‌دهد.

فناوری شهروندی

 

دسته‌ها
بودجه‌ریزی مشارکتی مشارکت شهروندی

انتقادات و چالش‌های بودجه‌ریزی مشارکتی

در ادامه مباحث مربوط به بودجه‌ریزی مشارکتی به بحث انتقادات و چالش‌های این بحث خواهیم پرداخت. انتقادات مختلفی به بحث بودجه‌ریزی مشارکتی وارد شده است. البته فعالان و محققان این حوزه، پاسخ‌هایی نیز به هر کدام از این انتقادات داده‌اند. در این بخش صرفا به صورت خلاصه، به اهم این انتقادات اشاره می‌کنیم:

فناوری شهروندی

البته فعالان و محققان حوزه‌ی بودجه‌ریزی مشارکتی برای این انتقادات پاسخ‌هایی نیز ارائه داده‌اند. به عنوان مثال می‌گویند تنها باید بخش کوچکی از بودجه‌های شهر از طریق بودجه‌ریزی مشارکتی اختصاص یابد. اختصاص بخش زیادی از بودجه به این روش، برنامه راهبردی شهر را متضرر خواهد کرد. همچنین مسوولان برگزاری این فرآیند، می‌توانند شاخص‌های صلاحیت یک ایده را به گونه‌ای طراحی کنند تا پروژه‌هایی که در راستای تضعیف برنامه کلان شهر و یا منفعت مشترک همگانی است رد شوند. همچنین سازوکارهایی برای مشارکت بیشتر مردم و آموزش آن‌ها می‌بایست تعبیه گردد تا نقد عدم صلاحیت و شایستگی شهروندان برای ورود به این موضوع وجهی نداشته باشد. همچنین می‌توان از متخصصان و مشاوران برجسته‌ی بودجه‌ریزی برای کمک به مردم در تمام این فرآیند استفاده کرد. به صورت کلی می‌توان گفت منافع ایجاد سازوکارهای بودجه‌ریزی مشارکتی بسیار بیشتر از معایب و مضرات آن است.

همچنین چالش‌هایی برای بودجه‌ریزی مشارکتی وجود دارد که مسوولان برگزاری این پروژه می‌بایست برای هر کدام از این چالش‌ها راه‌حل‌هایی از پیش مشخص کنند:

  • پیچیدگی احتمالی فرآیند: فرآیند بودجه‌ریزی مشارکتی پیچیدگی‌هایی دارد، اما شهروندان نباید احساس کنند در یک فرآیند سخت و طاقت فرسا قرار داشته و نمی‌دانند چه اتفاقی دارد می‌افتد.
  • غلبه بر انحرافات: چگونه می‌توان مطمئن شد شهروندانی که در این فرآیند شرکت داشته‌اند،‌ نماینده کل جامعه هستند؟ آیا گروه‌های اقلیت نیز در این فرآیند شرکت داشته‌اند؟ برای حل این چالش نیز، مسوولان مربوطه می‌بایست کمپین‌های تبلیغی وسیعی را جهت جلب مشارکت از همه اقشار جامعه ایجاد کنند. همچنین با مشارکت گروه‌های مرجع می‌توان افراد مختلفی را جهت مشارکت ترغیب کرد.
  • منابع ناکافی: یکی از مهمترین عوامل موفقیت در این پروژه،‌ داشتن منابع مالی کافی است تا هم کل فرآیند و هم پروژه‌های منتخب به خوبی اجرا شوند. اگر مسوولان منابع کافی برای انجام پروژه در اختیار نداشته باشند به اعتماد مردم در رابطه با بودجه‌ریزی مشارکتی لطمه بزرگی وارد می‌شود.
  • مدیریت انتظارات: مردم ممکن است تحولات بزرگی را از فرآیند بودجه‌ریزی مشارکتی انتظار داشته باشند. در این خصوص می‌بایست این انتظارات را مدیریت کرد. شفافیت و صداقت از مهمترین ابزارهای این کار است.

ایجاد چرخه: بودجه‌ریزی مشارکتی را نباید به عنوان یک رویداد و اتفاق دید، می‌بایست کاری کرد تا این فرآیند به یک چرخه تبدیل شده و هر ساله اجرا گردد. شاید مهمترین چالش مسوولان، این نکته باشد. ایجاد چرخه!

دسته‌ها
بودجه‌ریزی مشارکتی مشارکت شهروندی

انواع بودجه‌ریزی مشارکتی

در یک نگاه کلی، بودجه‌ریزی مشارکتی یعنی مشورت با شهروندان در مورد تخصیص بخشی از بودجه به پروژه‌های پیشنهادی. اما با مراجعه به تجارب کشورهای مختلف در این رابطه، می‌توان فهمید که بودجه‌ریزی مشارکتی انواع مختلفی داشته و یک مفهوم کلان نمی‌تواند به خوبی همه‌ی انواع آن را تبیین کند. موسسه Citizen Lab در کتابچه راهنمای خود، هفت نوع بودجه‌ریزی مشارکتی احصاء کرده است. در ادامه، این هفت نوع را بررسی خواهیم کرد.

فناوری شهروندی

۱- قطعی یا مشورتی (Decisive or Advisory)

اولین نوع، راجع به نتیجه‌ی فرآیند بودجه‌ریزی مشارکتی است. پس از اخذ نتایج، شورا و مسوولان مربوطه چگونه عمل خواهند کرد؟ اگر شورا، نتیجه‌ی بدست آمده در فرآیند را بدون دخل و تصرف اجرا کند، به این نوع، بودجه‌ریزی مشارکتی قطعی می‌گوییم. اما اگر نتایج بدست آمده، صرفاً به عنوان پیشنهادی در تخصیص یا پیش‌نویس بودجه تلقی شود، بودجه‌ریزی مشارکتی از ویژگی مشورتی برخوردار است و تعیین کننده یک اقدام نیست. مسوولان می‌بایست از ابتدا مشخص کنند که فرآیند بودجه‌ریزی آن‌ها قطعی یا مشورتی است تا انتظارات شهروندان براساس این مورد تنظیم شود.

۲- مضامین یا ایده‌ها (Themes or Ideas)

دومین دسته‌بندی، قلمرو بودجه‌ی مشارکتی را مشخص می‌کند. در برخی مواقع، بودجه‌ریزی مشارکتی در سطح مضامین و حوزه‌های خط‌مشی می‌ماند. اما در مواقع دیگر، بر ایده‌ها و پروژه‌های مشخصی تمرکز دارد. نام دسته‌ی اول را مضامین (Themes) و نام دسته‌ی دوم را ایده‌ها (Ideas) می‌گذاریم. البته در بعضی مواقع، بودجه‌ریزی مشارکتی به صورت ترکیبی نیز انجام می‌شود. به این معنا که در ابتدا خط‌مشی‌ها اولویت‌بندی شده و سپس در این خط‌مشی‌ها پروژه‌ها و ایده‌های مشخصی انتخاب می‌شوند.

۳- گروهی یا فردی (In group or individually)

در پروژه‌هایی که سامانه‌ی آنلاینی برای جلب مشارکت نداشته باشند، بیشتر فرآیندهای ایده‌پردازی و … در گروه‌های کوچک و به صورت حضوری اتفاق می‌افتد. اما در سامانه‌های آنلاین، بیشتر مشارکت‌ها به صورت فردی است. البته ممکن است بستر ایده‌پردازی گروهی در فضای آنلاین نیز وجود داشته باشد.

۴- ایده‌پردازی یا چارچوب‌بندی شده (Ideation or fixed framework)

در برخی موارد، مجموعه‌ای از ایده‌ها یا مضامین توسط شورا و مسوولین مشخص شده و مردم می‌توانند نظرات خود را در ذیل این موارد بیان کنند. در این نوع، فرآیند چارچوب‌بندی شده و شهروندان نمی‌توانند ایده‌های خود را جداگانه مطرح کنند. از سوی دیگر، برخی مواقع، شهروندان می‌توانند ایده‌های خود را مطرح کرده و با آزادی عمل بیشتری فعالیت کنند.

۵- محلی یا منطقه‌ای (Local or regional)

اگر پروژه‌های بودجه‌ریزی مشارکتی بر کل شهر و منطقه اثر می‌گذارد به آن‌ها پروژه‌های منطقه‌ای (regional) گفته می‌شود. اما برخی از پروژه‌ها صرفا بر یک محله کوچک متمرکز هستند. این پروژه‌ها در دسته‌ی محلی (Local) قرار می‌گیرند.

دسته‌بندی‌هایی که در سطور قبل بیان شد می‌توانند با هم نیز ترکیب شوند. به عنوان مثال پروژه‌هایی که کل شهر را تحت تاثیر قرار داده، قطعی و فردی بوده و در یک چارچوب مشخص شده تدوین شده‌اند می‌توانند در یک دسته قرار بگیرند.

دسته‌ها
بودجه‌ریزی مشارکتی مشارکت شهروندی

نگاهی به فرآیندهای بودجه‌ریزی با مشارکت شهروندان

موسسات و مراکز مختلفی در حوزه‌ی بودجه‌ریزی مشارکتی فعالیت می‌کنند. هر کدام از این موسسات، فرآیندی برای بهتر اجرا شدن این ایده مطرح کرده‌اند. در این بخش به دو فرآیند اصلی این حوزه که با هم شباهت‌های مختلفی نیز دارند اشاره می‌کنیم.

فرآیند بودجه‌ریزی مشارکتی از نگاه موسسه Citizen Lab

موسسه Citizen Lab، فرآیند بودجه‌ریزی مشارکتی را مشتمل بر 8 مرحله می‌داند. این مراحل به شکل زیر است:

فناوری شهروندی

جزئیات هر مرحله نیز به شرح زیر است:

  • مقدمات را فراهم کنید.
    • تصمیم‌ بگیرید چه نوعی از بودجه‌ریزی مشارکتی (قطعی/مشارکتی، موضوع کلی/ایده‌ی جزئی، محلی/منطقه‌ای، شخصی/گروهی) با موقعیت شما تناسب دارد.
    • هدف اصلی خود را مشخص کنید.
    • تصمیم بگیرید چگونه می‌خواهید مشارکت شهروندان را جلب کنید (آنلاین، آفلاین).
  • به شهروندان اطلاع بدهید.
    • چارچوب زمانی، فرآیند و قواعد را به اطلاع شهروندان برسانید.
    • شاخص‌های صلاحیت ایده‌ها را به اشتراک بگذارید.
    • به شهروندان با استفاده از شیوه‌های مختلف آموزش بدهید.
  • ایده‌ها و نظرات شهروندان را جمع‌آوری کنید.
    • پس از شروع کار، باید بستر ارائه ایده‌ها و نظرات توسط شهروندان ایجاد شده و با کمپین‌های تبلیغاتی مشارکت آنان را جلب کرد. شهروندان می‌توانند پروژه‌های پیشنهادی خود را مطرح کنند، روی آن‌ها نظر بدهند و رای‌گیری کنند.
  • داده‌ها را پردازش کنید.
    • کلیه‌ داده‌هایی که در مرحله‌ی قبل جمع‌آوری شده است می‌بایست توسط متخصصان مربوطه براساس شاخص‌های صلاحیت بررسی و تایید شوند.
    • هزینه‌های مورد انتظار در این مرحله را قبلا سنجیده و برای تامین آن اقدامات لازم را انجام دهید.
    • امکان‌سنجی فنی را در نظر بگیرید. آیا ایده‌ی مطرح شده قابلیت اجرا در یک بازه‌ی زمانی مشخص را دارد؟ آیا تاثیری مثبتی روی همه‌ی شهروندان می‌گذارد.
  • رای‌گیری را شروع کنید.
    • در این مرحله‌، شهروندان می‌توانند به ایده‌ها و پروژه‌های خود رای داده و به آن‌ها بودجه اختصاص دهند.
    • شیوه‌ها و روش‌های مختلف رای‌گیری را مدنظر قرار دهید و متناسب با نوع بودجه‌ریزی مشارکتی، شیوه‌ی مدنظر را انتخاب کنید.
  • نتایج را به اشتراک بگذارید.
    • ارتباط و به اشتراک‌گذاری نتایج بسیار حیاتی است. چه ایده‌هایی انتخاب شده‌اند؟ چه قلمرویی بیشترین سهم از بودجه را دریافت کرده است؟ گام‌های بعدی کدامند؟ شفاف بودن باعث می‌شود تا در بلندمدت اعتماد ایجاد شود و این اطمینان را می‌دهد که شهروندان در پروژه‌ی بعدی مشارکت داشته باشند.
  • وارد گام اجرایی بشوید.
    • این مرحله، جایی است که شهروندان می‌بینند چگونه مشارکت آن‌ها اثر واقعی داشته است. داده‌های بروز از فرایند اجرا و میزان پیشرفت پروژه را با شهروندان به اشتراک بگذارید.
  • چرخه ایجاد کنید.
    • بودجه‌ریزی مشارکت را به عنوان یک جزء اصلی از فرآیند بودجه‌ریزی خود بدانید تا پایداری این سیستم افزایش یابد.

فرآیند بودجه‌ریزی مشارکتی از نگاه موسسه Participatory Budgeting Project

موسسه Participatory Budgeting Project فرآیند بودجه‌ریزی مشارکتی را براساس شکل زیر به پنج مرحله‌ی ساده تقسیم کرده است. این پنج مرحله شامل موارد زیر است:

فناوری شهروندی

دسته‌ها
بودجه‌ریزی مشارکتی مشارکت شهروندی

بودجه‌ریزی مشارکتی چرا مهم است و چه اثراتی دارد؟

یکی از پایه‌های اصلی تشکیل دهنده اعتماد عمومی نسبت به حاکمیت و دولت، میزان مشارکت مردم در حکمرانی و تصمیم‌گیری‌های کلان است. در واقع اگر مردم این احساس را داشته باشند که در حکومت و حکمرانی،‌ نقشی مهم و اساسی ایفا می‌کنند، به همان نسبت، اعتمادشان نیز به حکومت و دولت افزایش پیدا می‌کند. می‌توان اهمیت بودجه‌ریزی با استفاده از مشارکت شهروندان را از این منظر دید. با دخالت دادن نظر شهروندان در شیوه‌ی تخصیص بخشی از بودجه‌ی هر شهر، مردم حس می‌کنند می‌توانند به صورت مستقیم در تصمیم‌گیری و برنامه‌ریزی کلان خود تاثیر داشته باشند.

اثرات اجرای بودجه‌ریزی مشارکتی به شرح زیر است:

فناوری شهروندی

دسته‌ها
بودجه‌ریزی مشارکتی مشارکت شهروندی

معرفی سامانه Paris Budget participatif

فناوری شهروندی

سامانه http://Budgetparticipatif.paris.fr/bp/، به عنوان یکی از سامانه‌های معروف بودجه‌ریزی مشارکتی در جهان شناخته می‌شود. این سامانه برای مشارکت شهروندان در فرایند بودجه‌ریزی بخشی از بودجه‌ی سالانه شهر پاریس و بخش‌های اطراف آن طراحی شده و از سال 2014 شروع به کار کرده است. به صورت میانگین، هرساله، نزدیک به 5 درصد بودجه‌ی سالانه شهر پاریس از این طریق تخصیص داده شده است. در واقع چیزی در حدود نیم میلیارد یورو در طی این سال‌ها (2014 تا 2019) توسط این سامانه و بوسیله شهروندان به پروژه‌های مختلف تخصیص داده شده است. تنها در سال 2017 نزدیک به 2500 پروژه در این سایت پیشنهاد شده است. با توجه به آمارهای موجود، به جرأت می‌توان گفت که بودجه‌ریزی مشارکتی در پاریس، بزرگترین مورد در این زمینه در جهان است.

حوزه‌های فعالیت Budget participative Paris

در این سامانه، پروژه‌ها از حوزه‌های مختلفی ایجاد و مصوب شده‌اند. حوزه‌های فعالیت این سامانه به شرح زیر است:

فناوری شهروندی

فرآیند بودجه‌ریزی مشارکتی در این سامانه

بودجه‌ریزی مشارکتی در پاریس یک فرآیند سالانه است. از ابتدای هر سال فرآیند تعریف و پیشنهاد‌های پروژه‌ها شروع شده و سپس در پایان سال، با رای‌گیری حضوری در مجامع مشخص شده در شهر پاریس، و مشخص شدن پروژه‌های برنده‌ شده و شروع رسمی اجرای پروژه، پایان می‌پذیرد. به صورت ساده این فرآیند مطابق با شکل زیر است:

فناوری شهروندی

در ادامه‌ی این بخش هرکدام از این مراحل را بررسی می‌کنیم.

مرحله‌ی اول: ارسال و ثبت پروژ‌ه‌های پیشنهادی

در مرحله‌ی اول، که در ماه‌های ژانویه و فوریه هر سال انجام می‌شود، هر شهروند مقیم پاریس می‌تواند در این وب‌سایت، پروژه‌ی پیشنهادی خود را ثبت کند. هیچگونه پیش‌شرط سنی یا ملیتی برای ثبت پروژه وجود ندارد. در واقع همه‌ی کسانی که در این شهر زندگی می‌کنند (و همچنین مناطقه حومه‌ای آن که این سامانه از آن حمایت می‌کند) می‌توانند پروژه‌های پیشنهادی خود را ارائه کنند. افراد می‌توانند نقطه‌ی دقیق پروژه را روی نقشه مشخص کنند و سایر مشخصات آن را یادداشت کنند، همچنین می‌توانند عکس مربوطه را نیز بارگذاری کنند. هر پروژه‌ی پیشنهادی، می‌بایست چهار شاخص زیر را داشته باشد:

  1. به دنبال منفعت عمومی باشد.
  2. در صلاحیت شهر و مسئولان شهر پاریس باشد.
  3. به عنوان بودجه‌ سرمایه‌گذاری مطرح شود و نه هزینه‌ی عملیاتی
  4. توسط یک پاریسی (ساکن پاریس) بارگذاری شده باشد چه به صورت فردی و چه به صورت جمعی.

پس از ثبت پروژه، این سامانه، داشبوردی از وضعیت پروژه در اختیار شخص ارائه‌کننده آن قرار می‌دهد. این داشبورد مراحل طی شده توسط این پروژه را به اطلاع شخص می‌رساند.

مرحله‌ی دوم: بررسی و مطالعه پروژه‌ها

در مرحله‌ی دوم که از ماه مارس میلادی تا می به طول می‌انجامد، همه‌ی پروژه‌های ثبت شده توسط مسئولان مربوطه بررسی و مطالعه می‌شوند. همچنین دیگر شهروندان نیز در این مرحله می‌توانند نظرات و مشاوره‌های خود را در سایت اعلام کنند. هر پروژه‌ای که چهار معیار مشخص شده در مرحله‌ی قبل را نداشته باشد، از گردونه‌ی رقابت خارج می‌شود.

سپس هر پروژه به لحاظ اینکه به صورت فنی قابل اجراست امکان سنجی می‌شود و در نهایت تعداد محدودی از این پروژه‌ها به مرحله‌ی سوم راه پیدا می‌کنند.

به عنوان مثال، تصویر روبرو، یکی از پروژه‌هایی را نشان می‌دهد که قابلیت اجرا شدن را ندارند.

فناوری شهروندی

مرحله‌ی سوم: ساخت و کار بر روی پروژه‌ها با همکاری همدیگر و گروه‌بندی پروژه‌ها

معمولا هر ساله، 2000 پروژه در این وب‌سایت ثبت می‌شود. از این بین، تنها 500 پروژه به مرحله رای‌گیری در سپتامبر می‌رسد. پس از مرحله‌ی بررسی و مطالعه پروژه‌ها، مرحله‌ای آغاز می‌شود که در آن با همکاری افراد و گروه‌های مختلف‌، این پروژه‌ها دقیق‌تر و علمی‌تر می‌شوند. این مرحله از ماه ژوئن تا سپتامبر به طول می‌انجامد. به عنوان مثال، همانگونه که در تصویر زیر نیز مشخص است، گروه‌های مختلف در یک مکان مشخص، دور هم جمع شده و روی پروژه‌های مشخص شده کار و گفتگو می‌کنند. معمولا، شهردار مناطق مختلف و همچنین اعضای منتخب شورای شهر و سازمان‌های مردم‌نهاد نیز در این جمع‌ها حضور یافته و به پیشبرد کار، کمک خوبی می‌کنند. این مرحله‌ به قوام پیشنهادهای مطرح شده کمک شایانی کرده و آن را صرفا از حالت ایده به یک پروژه با مشخصات علمی خود نزدیک می‌کند. پس از تدقیق پروژه‌ها، معمولا مرحله‌ی گروه‌بندی آنها آغاز می‌شود. پروژه‌های مشابه در یک گروه قرار می‌گیرند.

مرحله‌ی چهارم: رای‌دهی به پروژه‌ها

در مرحله‌ی چهارم که در ماه سپتامبر میلادی انجام می‌شود، برای پروژه‌های منتخب که تمامی مراحل قبل را طی کرده‌اند، رای‌گیری انجام می‌شود. دو راه برای رای‌گیری وجود دارد:

  • رای‌گیری دیجیتالی و از طریق سامانه
  • رای‌گیری حضوری و از طریق مراکز مشخص شده در شهر پاریس.

اشخاص یا گروه‌هایی که پروژه‌های آن‌ها از مراحل قبل عبور کرده می‌توانند کمپین‌های تبلیغاتی خود را برای جمع‌آوری آراء در این زمینه شروع کنند. هر شهروند پاریس (جدای از اینکه چه ملیتی دارد) می‌تواند در این رای‌گیری شرکت کند. همچنین افراد تنها می‌توانند یکبار و به یک پروژه و همچنین برای یک منطقه (پروژه‌های بزرگ مربوط به شهر پاریس و یا پروژه‌های مربوط به یک منطقه از پاریس) رای بدهد. تصویر مربوطه، به عنوان تجمع برای رای‌گیری پروژه‌ها مطرح شده است.

فناوری شهروندی

مرحله‌ی پنجم: اجرای پروژه‌های برنده شده

پس از رای‌گیری انجام شده، پروژه‌هایی که حدنصاب لازم را کسب کرده باشند، به مرحله‌ی اجرا راه پیدا می‌کنند. از این پس، شورای شهر و شهرداری پاریس موظف به اجرای پروژه هستند.

این پروژه‌ نیز در کنار سایر پروژه‌های شهر پاریس قرار گرفته و مانند سایر پروژه‌ها باید در مدت مشخص شده اجرا شوند. در ماه دسامبر میلادی، تامین مالی این پروژه‌ توسط شورای شهر پاریس انجام می‌شود.  در ماه ژانویه سال بعد، اجرای پروژه شروع می‌شود. سپس می‌توان با استفاده از این سامانه، مراحل پیشرفت این پروژه‌ را نیز مشاهده کرد. این بخش با عنوان “Monitoring of achievements” در سامانه شناخته می‌شود که وضعیت همه‌ی پروژه‌ها در آن آمده است.

در تصویر پایین نیز می‌توان یکی از پروژه‌های اتمام یافته با استفاده از فرآیندهای این سامانه را مشاهده کرد که تابلو اطلاع‌رسانی مربوط به آن نیز نصب شده است.

فناوری شهروندی

چه‌ نوع بودجه‌ریزی از طریق این سامانه انجام می‌شود؟

بودجه‌ی شهر پاریس به دو بخش بودجه‌ی سرمایه‌گذاری و بودجه عملیاتی تقسیم می‌شود. این دو بخش شامل موارد زیر است:

  • بودجه‌ی سرمایه‌گذاری: بودجه‌ی سرمایه‌گذاری، مربوطه به کلیه بودجه‌هایی است که تاثیر ماندگاری و پایداری بر میراث جامعه دارد. مانند: ساخت و ساز یا گسترش ساختمان‌ها (مدرسه، سالن‌های ورزشی، موزه، مسکن‌های اجتماعی و …)، توسعه خدمات دیجیتال، تقویت فضای عمومی، کاشت درختان و … .
  • بودجه‌ی عملیاتی: بودجه‌ی عملیاتی مربوط به هزینه‌های لازم برای مدیریت روزانه خدمات است (حقوق و دستمزد کارکنان و پاداش‌های مربوطه، کمک‌های اجتماعی و …).

در این سامانه،‌ تنها به بودجه‌ریزی سرمایه‌گذاری پرداخته شده و تمامی پروژه‌هایی انجام شده در این زمینه هستند و شامل هزینه‌هایی از جنس بودجه‌ی عملیاتی نیستند. در تصویر زیر، برخی از پروژه‌های پیروز برای سال 2019 شهر پاریس را می‌توانید مشاهده کنید. همچنین میزان سرمایه‌گذاری انجام شده نیز در پایین هر پروژه‌ قابل مشاهده است که نشان از سرمایه‌گذاری بالا برای هر کدام از این پروژه‌هاست. همچنین میزان رای هر پروژه‌ نیز مشخص شده است.

فناوری شهروندی

دسته‌ها
بودجه‌ریزی مشارکتی مشارکت شهروندی

تعریف بودجه‌ریزی مشارکتی

بودجه‌ریزی مشارکتی (Participatory budgeting) یک فرآیند دموکراتیک است که در آن اعضای جامعه تصمیم می‌گیرند که چگونه بخشی از بودجه عمومی را هزینه کنند. با این کار عملا قدرت واقعی را می‌توان به مردم داد.

بودجه‌ریزی مشارکتی برای اولین‌بار در شهر پورتو آلگره (Porto Alegre) برزیل و در سال 1989 آغاز شد. در آن سال‌ها و پس از اجرای موفقیت آمیز این نوع بودجه‌ریزی، این راه‌حل به عنوان یک اقدام ضد فقر که به کاهش 20 درصدی مرگ و میر کودکان منجر شده شناخته می‌شد. از آن زمان تاکنون، بودجه‌ریزی مشارکتی در بیش از 3000 شهر مختلف در سراسر جهان گسترش یافته است. بودجه‌ریزی مشارکتی هم‌اکنون به عنوان یک مسیر برای تصمیم‌گیری در مورد بودجه‌های ایالت‌ها، شهرستان‌ها، شهرها، سازمان‌ها، مدارس و دیگر موسسات به کار برده می‌شود.

مجله نیویورک تایمز، از بودجه‌ریزی مشارکتی با عنوان «انقلاب شهروندی در عمل‌ (revolutionary civics in action)» یاد می‌کند. این راه‌حل، دموکراسی را عمیق‌تر می‌کند، اجتماعات قوی‌تری ایجاد می‌کند، و توزیع عادلانه‌تری از منابع عمومی انجام می‌دهد.

نقشه‌ی زیر، مهمترین شهرهای استفاده کننده از بودجه‌ریزی مشارکتی را نشان می‌دهد:

فناوری شهروندی